12.01.2020

20 დეკემბერი 2019 წელი

საქმე N  341 

საბჭოს თავმჯდომარე: ნანა ბიგანიშვილი

საბჭოს წევრები: ირმა ზოიძე, ლაურა გოგოლაძე, გიორგი სულაძე, გელა მთივლიშვილი, კამილა მამედოვა.

განმცხადებელი: პლატფორმა ახალი შესაძლებლობებისთვის

მოპასუხე: დავით დვალიშვილი


აღწერილობითი ნაწილი


საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის საბჭოს განცხადებით მომართა პლატფორმამ ახალი შესაძლებლობებისთვის, რომელიც მიიჩნევდა რომ 23 ნოემბერს, ტელეკომპანია „რუსთავი 2"-ის გადაცემა კურიერში დავით დვალიშვილის ავტორობით გასულ სიუჟეტში დაირღვა ქარტიის მე-10 პრინციპი.

საქმის განხილვას არ დასწრებია განმცხადებელი და მოპასუხე ჟურნალისტი, რომელსაც არც საპასუხო პოზიცია წარმოუდგენია.

სამოტივაციო ნაწილი

ქარტიის მეათე პრინციპის მიხედვით “ჟურნალისტმა პატივი უნდა სცეს ადამიანის პირად ცხოვრებას და არ შეიჭრას პირად ცხოვრებაში, თუ არ არსებობს განსაკუთრებული საზოგადოებრივი ინტერესი”. სადავო სიუჟეტი ეხებოდა საქართველოს ერთ - ერთ სოფელში შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე ქალზე სავარაუდოდ სექსუალურ ძალადობას. აღნიშნულ ძალადობაში, სავარუდო მსხვერპლის დედა ბრალს სდებდა მეზობელს და ასევე გამოთქვამდა წუხილს რომ ამ ამბავს სამართალდამცავი ორგანოებისაგან სათანადო რეაგირება არ მოჰყოლია.

სადავო სიუჟეტში სრულად იყო იდენტიფიცირებული სავარაუდო ძალადობაში დადანაშაულებული პირი და სავარაუდო მსხვერპლი. სიუჟეტში რესპონდენტი საუბრობს სავარაუდო სექსუალური ძალადობის დეტალებზე. რა თქმა საზოგადოებრივი ინტერესის საგანია თუ სავარაუდო დანაშაულზე არ ხდება სახელმწიფოს მხრიდან ადეკვატური რეაგირება, მაგრამ ჟურნალისტს თავი უნდა შეეკავებინა სავარაუდო მოძალადის, მსხვერპლის ან სხვა დეტალების გასაჯაროებისაგან, მითუმეტეს, რომ სავარაუდო მოძალადეს არც ბრალი აქვს წაყენებული და არც გამამტყუნებელი განაჩენი აქვს სასამართლოს გამოტანილი, რომ მან რეალურად იძალადა მეზობელზე. სიუჟეტიდან ასევე ცნობილი ხდება სავარაუდო მსხვერპლის ჯანმრთელობის მდგომარების [რომ ის შშმ პირია] შესახებ, ეს უკანასკნელი გარემოება ეთიკური ვალდებულებების დარღევად შეიძლება იქნას მიჩნეული განსახილველ შემთხვევაში, რადგან შშმ პირის სრული იდენტიფიცირება მოხდა. საზოგადოება ამ დეტალებით არ იღებს ისეთ ინფორმაციას რომელიც მის ობიექტურ ინტერესს ემსახურება, საბჭოს მიერ ჩამოყალიბებული პრაქტიკით, საზოგადოებრივ ინტერესად არ შეიძლება ჩაითვალოს ცნობისმოყვარეობა და საზოგადოების სუბიექტური სურვილი, იცოდეს ამა თუ იმ ამბის, მითუფრო, პირადი ცხოვრების ამსახველი ფაქტის შესახებ. სხვა პირის პირადი ცხოვრება საზოგადოების ობიექტური ინტერესის საგანი შეიძლება იყოს თუ ინფორმაცია ეხება მნიშვნელოვან სოციალურ თუ პოლიტიკურ მოვლენას. ქარტიის საბჭოს მოსაზრებით განსაკუთრებით სიფრთხილე მართებს ჟურნალისტს ისეთი ინფორმაციის გავრცელებისას რომელიც სავარუდო დამნაშავედ, მით უფრო სექსუალურ მოძალადედ „აცხადებს“ პირს ან უთითებს სექსუალური ძალადობის მსხვერპლზე. საბჭო მიიჩნევს რომ სავარაუდო მოძალადის, მსხვერპლის ან სხვა დეტალების მიმართ არ არსებობდა საზოგადოებრივი ინტერესი და მათი გასაჯაროებით დაირღვა ქარტიის მე-10 პრინციპი.

სარეზოლუციო ნაწილი

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე:

  1. დავით დვალიშვილმა დაარღვია ქარტიის მე-10 პრინციპი.
26.03.2019
გადაწყვეტილება

23 მარტი 2019 წელი

საქმე N 266
აიდან იუსუბოვა დავით დვალიშვილის წინააღმდეგ

საბჭოს თავმჯდომარე: ნანა ბიგანიშვილი

საბჭოს წევრები: გიორგი მგელაძე, გელა მთივლიშვილი, კამილა მამედოვა, ლიკა ზაკაშვილი, ირმა ზოიძე, გიორგი სულაძე, მაია მერკვილაძე, თამუნა უჩიძე.

განმცხადებელი: აიდან იუსუბოვა

მოპასუხე: დავით დვალიშვილი

აღწერილობითი ნაწილი

საქართველოს ჟურნალისტური ეთიკის ქარტიის საბჭოს განცხადებით მომართა აიდან იუსუბოვამ, რომელიც მიიჩნევდა, რომ 2019 წლის 02 მარტს, ტელეკომპანია “რუსთავი 2 ის” ეთერში, 12:00 საათიან გამოშვება “კურიერში” გასულ სიუჟეტში დაირღვა ქარტიის მე-7 პრინციპი. სადავო მასალა ეხებოდა ფონიჭალაში სავარაუდო ნარკორეალიზატორების დაკავების მიზნით ერთდროულად რამდენიმე ადგილას ჩატარებულ სპეცოპერაციას. სიუჟეტის ავტორი და შესაბამისად მოპასუხე ჟურნალისტი - დავით დვალიშვილი.

საქმის განხილვის თავისებურება:
გადაწყვეტილება მიღებული იქნა საბჭოს წევრების მიერ პოზიციათა დისტანციურად გამოვლენის შედეგად, თანახმად ქარტიის წესდებისა: „საბჭოს წევრებს საკუთარი პოზიცია განსახილველ საკითხთან დაკავშირებით შეუძლიათ გამოხატონ/საბჭოს მუშაობაში მონაწილეობა მიიღონ დისტანციური ელექტრონული საკომუნიკაციო საშულების გამოყენებით [სოციალური ქსელი, ელექტრონული ფოსტა, ონლაინ ვიდეო და აუდიო ზარები]“.

სამოტივაციო ნაწილი

ქარტიის მე-7 პრინციპის თანახმად “ჟურნალისტს უნდა ესმოდეს მედიის მიერ დისკრიმინაციის წახალისების საფრთხე; ამიტომ ყველაფერი უნდა იღონოს ნებისმიერი პირის დისკრიმინაციის თავიდან ასაცილებლად რასის, სქესის, სექსუალური ორიენტაციის, ენის, რელიგიის, პოლიტიკური და სხვა შეხედულებების, ეროვნული ან სოციალური წარმოშობის საფუძველზე ან რაიმე სხვა ნიშნით”. სადავო სიუჟეტში ჟურნალისტი დავით დვალიშვილი სპეცოპერაციის დეტალებზე საუბრობს პირდაპირ ეთერში, რა დროსაც იგი აღნიშნავს, რომ „სავარაუდოდ დაკავებულია ათზე მეტი პირი, აზერბაიჯანელი“, „[ადგილობრივების განცხადებით] სწორედ სპეცრაზმის წარმომადგენლებმა დადეს იქ აკრძალული ნივთიერება და უკვე შემდგომ მათი ფლობა დააბრალეს ეთნიკურად აზერბაიჯანელებს“ ანუ ხაზს უსვამს სავარაუდო ნარკორეალიზატორ[ებ]ის ეთნიკურ წარმომავლობას. განმცხადებლის პოზიციით, სახეზეა დისკრიმინაცია ეთნიკური ნიშნით.

მის პოზიციას იზიარებს საბჭო, ქარტიის მიერ შემუშავებული კრიმინალის გაშუქება – სახელმძღვანელო წესების თანახმად, „დაუშვებელია ბრალდებულის ეთნიკური, რელიგიური ან სხვა სახის იდენტობის დაკავშირება დანაშაულთან, ან მისი იდენტობის ხსენება, თუკი ის პირდაპირ არ უკავშირდება დანაშაულის მოტივს“, განსახილველ შემთხვევაში სავარაუდო დანაშაული იყო ნარკორეალიზაცია, რომელიც არ უკავშირდება რაიმე სახის იდენტობას. ეთნიკურ იდენტობაზე ხაზგასმით იზრდება სტიგმატიზირების საფრთხე, ალბათობა, რომ დანაშაულის ეს სახე - „ნარკორეალიზაცია“ დაუკავშირდეს რომელიმე ეთნიკურ ჯგუფს, რაც ეთიკური ჟურნალისტიკის პრინციპებისათვის მიუღებელია და იწვევს ქარტიის მე-7 პრინციპის დარღვევას.

სარეზოლუციო ნაწილი:

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე:
1. დავით დვალიშვილმა დაარღვია ქარტიის მე -7 პრინციპი.